Günümüzde işveren ve çalışan arasındaki iletişimin önemli bir bölümü WhatsApp gibi mesajlaşma uygulamaları üzerinden yürütülmektedir. Bu nedenle işçilerin karşılaştığı sorulardan biri de şudur:
“İşveren bana WhatsApp’tan işten çıkarıldığımı söyledi. Bu geçerli bir fesih midir?”
Örneğin işverenin;
- “Yarın işe gelme.”
- “Artık seninle çalışmayacağız.”
- “İş akdini bugün itibarıyla sonlandırıyoruz.”
- “İstifanı ver, çıkışını yapalım.”
şeklindeki mesajları işçi açısından önemli hukuki sonuçlar doğurabilir.
Ancak WhatsApp üzerinden gönderilen her mesajın otomatik olarak geçerli bir fesih bildirimi olduğunu veya hiçbir şekilde fesih sonucu doğurmayacağını söylemek doğru değildir. Mesajın içeriği, işverenin iradesi, iş sözleşmesinin niteliği, fesih sebebi ve olayın diğer koşulları birlikte değerlendirilmelidir.
İşverenin Fesih Bildirimini Yazılı Yapması Gerekir mi?
4857 sayılı İş Kanunu’nun 19. maddesi kapsamında, iş güvencesi hükümlerine tabi belirli durumlarda işverenin fesih bildirimini yazılı olarak yapması ve fesih sebebini açık ve kesin şekilde belirtmesi gerekir. Davranış veya verim nedeniyle yapılan fesihlerde ayrıca işçinin savunması bakımından kanundaki şartlar dikkate alınmalıdır.
Bu nedenle bir işverenin yalnızca sözlü olarak:
“Artık işe gelme.”
demesi ile hukuki açıdan usulüne uygun bir fesih bildiriminin bulunması aynı şey değildir.
Ancak burada WhatsApp mesajlarının tamamen önemsiz olduğu da söylenemez.
Çünkü mesajlar, taraflar arasındaki iletişimi ve işverenin iş ilişkisini sona erdirme yönündeki iradesini ortaya koyabilecek dijital deliller arasında değerlendirilebilir.
WhatsApp Mesajı Fesih Bildirimi Sayılır mı?
Bu sorunun cevabı, mesajın içeriğine göre değişebilir.
Örneğin;
“Pazartesi işe gelme.”
şeklindeki bir mesaj ile;
“İş sözleşmeniz 24 Eylül 2026 tarihi itibarıyla feshedilmiştir.”
şeklindeki açık bir mesajın hukuki değerlendirmesi aynı olmayabilir.
Özellikle mesajın;
- Kim tarafından gönderildiği,
- İşveren veya yetkili kişi tarafından gönderilip gönderilmediği,
- Fesih iradesinin açık olup olmadığı,
- Fesih tarihinin belirtilip belirtilmediği,
- Fesih sebebinin açıklanıp açıklanmadığı,
- İşçinin iş güvencesi kapsamında olup olmadığı
gibi hususlar önem taşır.
Dolayısıyla “WhatsApp’tan gönderildiği için kesinlikle geçersizdir” demek de, “WhatsApp mesajı gönderildiği anda fesih kesin olarak geçerlidir” demek de her olay bakımından doğru değildir.
“Yarın İşe Gelme” Mesajı İşten Çıkarma Anlamına Gelir mi?
Uygulamada oldukça sık karşılaşılan durumlardan biri budur.
İşveren işçiye WhatsApp üzerinden:
“Yarın işe gelme.”
veya
“Bugünden itibaren işyerine gelmene gerek yok.”
şeklinde mesaj gönderebilir.
Bu mesajın hukuki niteliği, mesajın devamındaki açıklamalar ve işverenin gerçek iradesiyle birlikte değerlendirilmelidir.
İşveren daha sonra işçinin devamsızlık yaptığını ileri sürüyorsa, mesajın içeriği özellikle önem kazanabilir.
Bu nedenle böyle bir mesaj alan işçinin mesajı silmemesi ve işverenle yaptığı yazışmaları muhafaza etmesi gerekir.
İşveren WhatsApp’tan “İstifa Et” Derse Ne Olur?
Bir başka önemli durum, işverenin işçiden istifa dilekçesi vermesini istemesidir.
Örneğin;
“İstifanı yaz, çıkışını yapalım.”
şeklinde bir mesaj gönderilmesi hâlinde, işçinin gerçekten kendi isteğiyle mi ayrıldığı yoksa işverenin yönlendirmesi veya baskısı sonucunda mı hareket ettiği önem taşıyabilir.
Bu nedenle işverenin işçiye istifa dilekçesi imzalatması ile işçinin özgür iradesiyle istifa etmesi birbirinden farklı değerlendirilmelidir.
İşçinin istifa etmeyi düşünmediği bir durumda, sırf işveren istediği için istifa dilekçesi imzalaması ileride uyuşmazlık konusu olabilir.
WhatsApp Yazışmaları Mahkemede Delil Olabilir mi?
WhatsApp yazışmaları, somut olayın özelliklerine göre uyuşmazlıkta delil olarak değerlendirilebilir.
Örneğin;
- İşverenin “işe gelme” mesajı,
- İşten çıkarıldığını bildiren mesaj,
- İstifa talebi,
- Ücret veya çalışma koşullarına ilişkin yazışmalar,
- Fazla çalışma ile ilgili mesajlar,
- İzin talepleri,
- İşverenin çalışma saatlerine ilişkin talimatları
iş ilişkisinin nasıl yürütüldüğünün ortaya konulmasında önem taşıyabilir.
Ancak ekran görüntüsünün tek başına her uyuşmazlığı kesin şekilde ispatlayacağını söylemek mümkün değildir.
Mesajın gerçekliği, bütünlüğü, kimin tarafından gönderildiği ve uyuşmazlığın diğer delilleriyle birlikte değerlendirilmesi gerekir.
WhatsApp Mesajı Alan İşçi Mesajı Silmeli mi?
Hayır.
Özellikle işveren tarafından iş ilişkisinin sona erdirildiğini düşündüren bir mesaj gönderilmişse, mesajların silinmemesi önemlidir.
Mümkün olduğunca;
- Mesajların tamamı,
- Gönderen kişinin adı ve numarası,
- Tarih ve saat bilgileri,
- Öncesindeki ve sonrasındaki konuşmalar,
- İlgili dosya veya belgeler,
- Varsa sesli mesajlar
muhafaza edilmelidir.
Buradaki amaç yalnızca ekran görüntüsü almak değil, uyuşmazlığın bütününü ortaya koyabilecek delilleri korumaktır.
İşveren Telefonla İşten Çıkarırsa Ne Olur?
İşverenin telefonla:
“Artık işe gelme, işten çıkarıldın.”
demesi hâlinde de olayın hukuki niteliği ayrıca değerlendirilmelidir.
Özellikle iş güvencesi kapsamında bulunan işçiler açısından fesih usulüne ilişkin kanuni şartların yerine getirilip getirilmediği önemlidir.
Bu nedenle işverenin telefon görüşmesinden sonra işçiye herhangi bir yazılı bildirim gönderip göndermediği, SGK çıkışının nasıl yapıldığı, işçinin işe devam edip etmediği ve taraflar arasındaki diğer iletişim kayıtları birlikte incelenmelidir.
WhatsApp’tan İşten Çıkarılan İşçi Ne Yapmalı?
İşçi böyle bir mesaj aldığında öncelikle panikle istifa dilekçesi imzalamamalı ve mevcut delilleri korumalıdır.
Özellikle;
- WhatsApp yazışmalarını silmemeli,
- Mesajların ekran görüntülerini almalı,
- İşverenle yapılan diğer yazışmaları muhafaza etmeli,
- İşverenin fesih sebebini ve tarihini belirten belgeleri saklamalı,
- SGK işten çıkış bilgilerinin durumunu kontrol etmeli,
- Varsa iş sözleşmesini ve ücret belgelerini saklamalı,
- İşe iade veya işçilik alacakları bakımından süreleri kaçırmamak için hukuki değerlendirme yaptırmalıdır.
İşe İade Başvurusunda 1 Aylık Süre Ne Zaman Başlar?
Bu konu özellikle önemlidir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 20. maddesi uyarınca, iş sözleşmesi feshedilen işçinin işe iade talebiyle arabulucuya başvurması gereken süre, fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir aydır.
Arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamaması hâlinde, son tutanağın düzenlenmesinden itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılması gerekir.
Bu nedenle işverenin WhatsApp mesajı göndermesi hâlinde:
“Resmî evrak gelmedi, o yüzden süre başlamamıştır.”
şeklinde hareket etmek riskli olabilir.
Fesih bildiriminin ne zaman ve hangi şekilde yapıldığı somut olay üzerinden değerlendirilmelidir.
Bu nedenle özellikle işe iade hakkı bulunduğu düşünülen durumlarda fesih tarihinin doğru belirlenmesi önem taşır.
İşveren WhatsApp’tan Fesih Sebebini Yazmak Zorunda mı?
İş güvencesi kapsamındaki fesihlerde 4857 sayılı İş Kanunu’nun 19. maddesi uyarınca işverenin fesih bildirimini yazılı yapması ve fesih sebebini açık ve kesin şekilde belirtmesi gerekir.
Bu nedenle yalnızca:
“İşten çıkarıldın.”
şeklindeki bir ileti ile fesih sebebinin açıklandığı bir bildirim arasında hukuki açıdan fark bulunabilir.
Fesih sebebinin sonradan değiştirilip değiştirilemeyeceği veya ileri sürülen sebebin geçerli olup olmadığı ise ayrıca değerlendirilmelidir.
WhatsApp’tan Yapılan Fesihte Kıdem ve İhbar Tazminatı Ne Olur?
WhatsApp üzerinden iletişim kurulmuş olması, işçinin kıdem veya ihbar tazminatı gibi haklarını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
İş sözleşmesinin nasıl sona erdiği, fesih şekli, fesih nedeni, çalışma süresi ve diğer şartlara göre işçinin doğabilecek hakları ayrıca belirlenir.
Örneğin işverenin WhatsApp üzerinden fesih bildiriminde bulunması, tek başına işçinin tüm tazminat haklarını kaybettiği anlamına gelmez.
Aynı şekilde her WhatsApp mesajı da otomatik olarak işçinin kıdem veya ihbar tazminatına hak kazandığı sonucunu doğurmaz.
İşveren “Yarın Gelme” Dedi Ama SGK Çıkışını Yapmadıysa Ne Olur?
Bu durumda olayın ayrıca incelenmesi gerekir.
İşverenin fiilen çalışmayı sona erdiren bir talimat vermesi ile SGK kayıtlarındaki işten çıkış tarihi arasında farklılık bulunabilir.
İşçi böyle bir durumda;
- WhatsApp mesajlarını,
- İşyerindeki çalışma kayıtlarını,
- Bordroları,
- Puantajları,
- SGK kayıtlarını,
- İşverenle yapılan diğer yazışmaları
muhafaza etmelidir.
Çünkü uyuşmazlık hâlinde yalnızca SGK kaydı değil, iş ilişkisinin fiilen nasıl sona erdiği de önem taşıyabilir.
Sonuç
İşveren ile işçi arasındaki iletişimin WhatsApp üzerinden yürütülmesi, iş hukukundaki kuralları ortadan kaldırmaz.
“WhatsApp’tan işten çıkarıldım” şeklindeki bir olayda yalnızca mesajın varlığına bakılarak sonuca ulaşılmamalıdır. Mesajın içeriği, gönderen kişinin yetkisi, fesih iradesinin açıklığı, fesih sebebi, işçinin iş güvencesi kapsamında olup olmadığı ve diğer deliller birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle işe iade bakımından bir aylık arabuluculuk başvuru süresi gibi hak kaybına yol açabilecek süreler bulunduğundan, fesih bildiriminin ne zaman ve nasıl yapıldığının doğru belirlenmesi önemlidir.
Bu nedenle WhatsApp üzerinden işten çıkarıldığını düşünen işçinin mesajları silmemesi, istifa veya ibraname gibi belgeleri hukuki değerlendirme yapmadan imzalamaması ve somut olayın özelliklerine göre haklarını gecikmeden değerlendirmesi gerekir.
HS Hukuk Ofisi olarak iş sözleşmesinin feshi, işe iade, işçilik alacakları ve işveren-işçi uyuşmazlıklarında somut olayın özelliklerine göre hukuki değerlendirme ve danışmanlık hizmeti sunulmaktadır.
