Boşanma davası açtıktan sonra eşinizle barışmış olabilirsiniz. Ya da dava açmakla acele ettiğinizi düşünüp evliliğinize bir şans daha vermek isteyebilirsiniz. Böyle bir durumda akla birçok soru gelir: Boşanma davası nasıl geri çekilir? Eşimin onayını almam gerekir mi? Davayı geri çekersem yeniden boşanma davası açabilir miyim? Mahkeme karar verdiyse davadan vazgeçmek mümkün müdür?
Boşanma davasını sona erdirmek isteyen kişilerin, işlem yapmadan önce bu soruların cevaplarını bilmesi önemlidir. Çünkü davayı geri almak ile davadan feragat etmek aynı hukuki sonucu doğurmaz. Yanlış bir işlem, ileride yeniden dava açılması ve önceki olayların değerlendirilmesi bakımından önemli sonuçlara yol açabilir.
1. Boşanma davası açtıktan sonra vazgeçebilir miyim?
Evet. Boşanma davası açan kişi, yargılama devam ederken davasını sona erdirmek isteyebilir. Ancak bunun hangi hukuki yolla yapılacağı önemlidir.
Bu durumda iki farklı hukuki işlem gündeme gelebilir:
- Davanın geri alınması: Davacının, davalının açık rızasını alarak açtığı davayı geri almasıdır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 123. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.
- Davadan feragat: Davacının, mahkemeden talep ettiği hukuki sonuçtan tamamen veya kısmen vazgeçmesidir. HMK’nin 307 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
Bu iki işlem arasındaki temel fark, karşı tarafın rızasının gerekip gerekmediği ve hukuki sonuçlarıdır.
Bu nedenle mahkemeye dilekçe vermeden önce yalnızca mevcut dosyayı sona erdirmek mi istediğiniz, yoksa boşanma talebinizden feragat mi etmek istediğiniz belirlenmelidir.
2. Boşanma davasını geri çekmek için eşimin onayı gerekir mi?
Evet. Davanın geri alınması için diğer eşin açık rızası gerekir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 123. maddesine göre davacı, hüküm kesinleşinceye kadar davalının açık rızasıyla davasını geri alabilir. Bu durumda davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.
Dolayısıyla boşanma davasını geri almak isteyen kişinin eşinin açık rızasını alması gerekir. Diğer eşin sessiz kalması, tek başına açık rıza olarak kabul edilmez.
Buna karşılık davadan feragat etmek için diğer eşin onayı aranmaz. HMK’nin 309. maddesine göre feragat beyanının hüküm doğurması karşı tarafın veya mahkemenin onayına bağlı değildir.
Ancak eşin rızası olmadığı için doğrudan feragat yoluna başvurmak her durumda doğru tercih değildir. Feragat, HMK’nin 311. maddesi uyarınca kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur.
Bu nedenle eşiniz davanın geri alınmasına rıza göstermiyorsa, feragat dilekçesi vermeden önce bu işlemin sonuçlarını ayrıca değerlendirmeniz gerekir.
3. Eşimle barıştık, boşanma davasını nasıl kapatabilirim?
Eşlerin barışması ve evliliği sürdürmeye karar vermesi hâlinde, açılmış olan boşanma davasının sona erdirilmesi istenebilir.
Bunun için öncelikle dosyanın hangi aşamada olduğu ve tarafların hangi hukuki sonucu istediği belirlenmelidir.
Davanın geri alınması tercih ediliyorsa diğer eşin açık rızası gerekir. Talep, dosyanın bulunduğu mahkemeye usulüne uygun şekilde sunulabilir.
Eşlerin barışmış olması, mahkemedeki dosyanın kendiliğinden kapanması anlamına gelmez. Mahkeme dosyası hakkında gerekli usul işlemleri yapılmalıdır.
Ayrıca barışmanın kapsamı ve tarafların evliliği sürdürme iradesi, ileride yeni bir boşanma davası açılması hâlinde önem taşıyabilir. Bu nedenle yalnızca dosyayı kapatmak amacıyla dilekçe vermek yerine, işlemin gelecekte doğurabileceği sonuçlar da dikkate alınmalıdır.
4. Boşanma davasını geri çekersem yeniden dava açabilir miyim?
Davanın usulüne uygun biçimde geri alınması hâlinde, kural olarak yeniden boşanma davası açılması mümkündür. Ancak yeni davada hangi olaylara dayanılabileceği ayrıca değerlendirilmelidir.
Özellikle şu hususlar önem taşır:
- Önceki davada ileri sürülen olayların diğer eş tarafından affedilip affedilmediği veya hoşgörüyle karşılanıp karşılanmadığı,
- Tarafların barışıp evliliği sürdürmeye devam edip etmediği,
- Davanın geri alınmasından sonra yeni olayların yaşanıp yaşanmadığı,
- Yeni davanın hangi vakıalara ve boşanma sebeplerine dayandırılacağı.
Önceki davanın geri alınması, geçmişte yaşanan bütün olayların kendiliğinden affedildiği anlamına gelmez. Bununla birlikte eşlerin barışması ve evliliği sürdürmesi, önceki olayların yeni davada değerlendirilmesini etkileyebilir.
Feragat hâlinde ne olur?
HMK’nin 311. maddesi uyarınca feragat kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Bu nedenle feragat edilen davadaki taleple ilgili yeniden dava açılması bakımından ciddi hukuki engeller ortaya çıkabilir.
Bununla birlikte boşanma davalarında feragatin önceki olaylara etkisi, davanın niteliği ve somut olayın özellikleri dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 9 Nisan 2026 tarihli, E. 2025/8159, K. 2026/3960 sayılı kararında, anlaşmalı boşanma davasından feragat edilmesinin önceki olayların affedildiği anlamına gelmeyeceği belirtilmiştir. Somut olayda, feragatten sonra da devam eden sadakatsiz davranışlar değerlendirilmiş ve kadının karşı boşanma davasının reddedilmesi doğru bulunmayarak karar bozulmuştur.
Bu karar, anlaşmalı boşanma davasından feragatin her durumda önceki olayların affedilmesi sonucunu doğurmadığını göstermektedir. Ancak karardan, feragat edilen her boşanma davasından sonra aynı olaylara dayanılarak mutlaka yeni bir dava açılabileceği sonucu çıkarılmamalıdır.
Bu nedenle feragat sonrasında yeniden dava açılması ve önceki olayların değerlendirilmesi, somut olayın özelliklerine göre ele alınmalıdır.
5. Boşanma davasından feragat edersem ne olur?
Feragat, davacının mahkemeden talep ettiği hukuki sonuçtan tamamen veya kısmen vazgeçmesidir. HMK’nin 307 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
Boşanma davasından feragat edilmesi hâlinde mahkeme, feragat nedeniyle davanın reddine karar verir. Feragat, HMK’nin 311. maddesi gereğince kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur.
Feragat beyanının kayıtsız ve şartsız olması gerekir. İrade bozukluğu hâllerinde ise kanuni koşulları varsa feragatin iptali gündeme gelebilir.
Feragat, yalnızca mevcut dosyayı kapatmanın bir yolu olarak görülmemelidir. Özellikle aynı talep ve olaylar bakımından yeniden dava açılması konusunda hukuki sonuçlar doğurabilir. Boşanma davalarının niteliği nedeniyle feragatin önceki olaylara ve yeni davaya etkisi somut olay üzerinden değerlendirilmelidir.
Bu nedenle yalnızca davayı hızlıca bitirmek amacıyla feragat dilekçesi verilmesi doğru olmayabilir. Özellikle eşinizle barıştıktan sonra ileride yeniden boşanma davası açma ihtimaliniz bulunuyorsa, işlem öncesinde hukuki değerlendirme yapılması önemlidir.
6. Boşanma davasını geri çekmek için mahkemeye gitmek gerekir mi?
Davanın geri alınmasına ilişkin talep, dosyanın bulunduğu mahkemeye usulüne uygun şekilde sunulabilir. Her durumda bizzat mahkemeye gitmek zorunlu değildir; dilekçeyle başvuru yapılması mümkündür.
Ancak dilekçenin içeriği, talep edilen hukuki işlem ve dosyanın aşaması önemlidir. Davanın geri alınması talebinde karşı tarafın açık rızası gerektiğinden, yalnızca davacının dilekçe vermesi her zaman davanın sona ermesi için yeterli olmaz.
Avukat aracılığıyla takip edilen dosyalarda da vekâletnamenin kapsamı ve yapılacak işlemin niteliği dikkate alınmalıdır. Feragat gibi önemli sonuçlar doğuran işlemlerde, vekilin özel yetkisi bulunup bulunmadığı da kontrol edilmelidir.
7. Boşanma davasını geri çekmek ücretli midir?
Davanın geri alınması veya feragat edilmesi hâlinde yargılama giderleri ve avukatlık ücreti bakımından sonuçlar doğabilir.
Davanın geri alınması durumunda HMK’nin 123. ve 331. maddeleri çerçevesinde değerlendirme yapılır. Davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi hâlinde, kural olarak yargılama giderleri davacıya yükletilir.
Feragat durumunda ise HMK’nin 312. maddesi uyarınca feragat eden taraf, davada aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilir.
Ayrıca avukatla çalışılıyorsa avukatlık ücretine ilişkin sözleşme ve ilgili mevzuat da dikkate alınmalıdır. Bu nedenle davayı sona erdirmenin her durumda masrafsız olacağı söylenemez.
8. Mahkeme boşanmaya karar verdiyse davayı geri çekebilir miyim?
Mahkeme boşanma kararı vermişse öncelikle kararın verilip verilmediği, kesinleşme durumu ve dosyanın hangi aşamada bulunduğu incelenmelidir.
HMK’nin 123. maddesi davanın geri alınmasını hüküm kesinleşinceye kadar mümkün kılar. Bununla birlikte karar verilmiş bir dosyada yapılacak işlemin etkisi, dosyanın aşamasına ve uygulanacak usul hükümlerine göre değerlendirilmelidir.
Feragat bakımından HMK’nin 310. maddesi ayrıca önem taşır. Bu maddeye göre feragat, hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Hüküm verildikten sonra feragat edilmesi hâlinde kanunda belirtilen usule göre ek karar verilmesi gündeme gelebilir.
Karar kesinleşmiş ve boşanma gerçekleşmişse artık davanın geri alınması yoluyla kesinleşmiş boşanma kararının ortadan kaldırılması mümkün değildir.
Bu nedenle mahkeme kararının verildiği ancak kesinleşmediği durumlarda, dosyanın aşaması incelenmeden standart bir dilekçeyle işlem yapılmamalıdır.
9. Boşanma davasını geri çekersem çocukların velayeti ve nafaka ne olur?
Davanın geri alınması veya feragat edilmesi, boşanma davasına bağlı taleplerin durumunu etkiler. Ancak çocukların bakımı ve giderlerine katılım gibi yükümlülüklerin kendiliğinden ortadan kalktığı düşünülmemelidir.
Evlilik devam ederken eşlerin ve çocukların ihtiyaçları bakımından Türk Medeni Kanunu kapsamında yükümlülükler söz konusu olabilir. Ayrıca mevcut bir mahkeme kararı veya tedbir nafakası bulunuyorsa bunun durumu ayrıca değerlendirilmelidir.
Boşanma davasına bağlı velayet, nafaka ve diğer geçici tedbirlerin nasıl sonuçlanacağı; evliliğin devam edip etmediği, mevcut kararlar ve dosyanın aşaması dikkate alınarak belirlenir.
Çocuğun üstün yararı ve kanundan doğan yükümlülükler, eşlerin kendi aralarındaki anlaşmadan bağımsız olarak önemini korur.
Sonuç: Boşanma davasını geri çekmeden önce nelere dikkat edilmeli?
Boşanma davasından vazgeçmek isteyen kişilerin öncelikle şu sorulara cevap vermesi gerekir:
- Eşimle barıştığım için mi davayı sona erdirmek istiyorum?
- Eşim davanın geri alınmasına açıkça rıza gösteriyor mu?
- İleride yeniden boşanma davası açma ihtimalim var mı?
- Davayı geri almak mı, yoksa boşanma talebinden feragat etmek mi istiyorum?
- Dosyam hangi aşamada ve daha önce mahkeme kararı verildi mi?
- Mevcut dosyada nafaka veya başka geçici tedbir kararları bulunuyor mu?
Bu soruların cevapları, tercih edilecek hukuki yolu ve işlemin sonuçlarını etkileyebilir. Özellikle yeniden dava açma ihtimali bulunan durumlarda, davanın geri alınması ile feragat arasındaki fark göz ardı edilmemelidir.
Unutulmamalıdır ki boşanma davasını sona erdirirken yapılan işlem, ileride yeniden dava açılması ve önceki olayların değerlendirilmesi bakımından önem taşıyabilir. Bu nedenle işlem yapılmadan önce somut olayın ve dosyanın hukuki durumunun değerlendirilmesi gerekir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut olayda izlenecek hukuki yol, dosyanın aşaması ve mevcut hukuki durum dikkate alınarak belirlenmelidir.
HS Hukuk Ofisi | Ankara
